Hamilelerde pıhtı atma riski
Derin ven trombozu ve tromboemboli riski taşıyan gebelerde yaklaşım
Gebelik döneminde derin ven trombozu (DVT) riski normal populasyona göre 2-4 kat artmaktadır. Özellikle sezaryen doğumlarda bu oran daha da yükselmektedir. Birçok vakada tanının konamaması veya geç konması, maternal morbitide ve mortaliteyi arttırmaktadır. Yapılan çalışmalar DVT ve tromboembolilerin %54’ünün üçüncü trimesterda görüldüğünü ortaya çıkarmıştır. En sık olarak (%61) sol ileofemoral vende tromboz gözlenmektedir. Vakaların %51’inde Aktive protein C Rezistansı (APTC) pozitif saptanmıştır.
Özellikle faktör V Leiden ve protrombin gen mutasyonu bulunan hastalarda DVT sık görülmektedir. Bu yüzden ilgili mutasyonları taramak amacıyla gebelik sırasında yapılacak bir kan testi bize yardımcı olmaktadır.
Aktive Protein C Rezistansı
Faktör V Leiden ve protrombin gen mutasyonlarını taramak amacıyla, son derece süratli ve güvenilir bir yöntem olan Aktive Protein C Rezistansı (APTC) kullanılmaktadır (Laboratuvarımızda aynı gün içinde netice verilmektedir). APTC ‘pozitif’ çıkan hastalarda ileri inceleme için daha hassas bir yöntem olan Polimerize Zincir Reaksiyonu (PCR) uygulanmaktadır. (Normalize Oranı ˝APTC hasta /APTC Kontrol˝ 0.86’dan düşük çıkan hastalarda rezistans pozitif kabul edilmektedir.)
| Testin Yorumu: | ||||||
APTC ratio |
> 2.0 | > 2.0 | > 2.0 | < 2.0 | < 2.0 | <2.0 |
| Normalize ratio (APTC normal/APTC hasta) | > 0.86 | < 0.86 | = 0.86 | > 0.86 | = 0.86 | <0.86 |
| YORUM | Normal | Pozitif | Pozitif | Normal * | Pozitif | Pozitif |
Normal* =Testin yeni alınan kan örneğinden tekrarı önerilir.
Pozitif= Mutasyon cinsinin PCR ile saptanması gerekmektedir.
Takip
Son yıllarda, hem prepartum hem de postpartum dönemde gebeleri DVT ve DVT’una bağlı embolilerden korumak için yapılması gereken proflaktik uygulamalarla ilgili oldukça fazla makale görmekteyiz. Kumadin kullanımı teratojenik etkisi nedeniyle önerilmemektedir. DVT tanısı alan hastalarda gebelik döneminde ve postpartum 6 haftalık dönemde düşük molekül ağırlıklı heparin (DMAH) tedavisi önerilmektedir. Bazı yazarlar ise unfractioned heparin (UFH) önerseler de; UFH kullanan hastalarda trombositopeni ve Osteoponi gibi komplikasyonların daha yüksek oranda gözlendiği saptanmıştır.
Seyahat edecek hastalarda, özellikle uzak mesafe uçak yolculuklarında da heparin proflaksisi önerilmektedir.

American Association of Clinical Chemistry
Klinik Biyokimya Uzmanları Derneği
Labtests Online
T.C. Sağlık Bakanlığı
World Health Organization




